Türbülans

Yazar :

  Türbülans, bir sıvının ya da gazın hareket halindeki düzensizliğidir. Akışkan dinamiklerde, türbülans veya türbülanslı akışı, kaotik, stokastik özellik değişimleriyle tanımlanmış bir akış rejimidir. Halk arasında sallantı ya da hava boşluğu olarak da ifade edilen ve henüz alışık olmayan yolcuları rahatsız ve tedirgin eden hava hadisesi olarak da tanımlanmaktadır.

Türbülans Neden Olur?

   Atmosferimizi oluşturan hava daima hareket halindedir. Bir uçak uçarken havanın bu hareketliliğinden faydalanır. Uçağın stabil bir şekilde uçabilmesi için kanatların altından ve üzerinden akan hava akımlarının düzenli olması gerekir. Bazı hava olayları sonucunda bu hava akımları bozulabilir ve hava boşlukları oluşabilir. Bu durumlarda da türbülans yaşanabilir.

 Türbülans Ne Kadar Sürer?

   Bir türbülans şiddetine göre 10 – 15 dakika kadar sürmektedir. Bazen bu süreler artabileceği gibi 10 dakikanın altında da olabilir.

 Türbülans Uçağı Düşürür Mü?

   Modern dönemde sadece türbülans nedeniyle düşen hiçbir uçak yok. Uçaklar türbülans dahil olmak üzere taşıyabilecekleri maksimum yüke göre tasarlandığından dolayı hiçbir uçak türbülanstan dolayı düşmez. Teknik bir arıza ve insan faktörü ile birleşmedikçe türbülansın uçak düşürmesi de beklenemez.


   Temelde, dört farklı türbülans tipi vardır:

1- Açık Hava Türbülansı (Clear Air Turbulence)

Bu tipteki türbülansların temel sebebi, çok yüksek seviyelerde bulunan ve tüm dünyayı saran, jetstream adlı çok hızlı hava akımlarıdır. Jetstream’lerin hızı ve yönü son derece ani bir biçimde değişiklik gösterebilir. Bu değişim sonucunda ortaya çıkan dairesel hava akımları, türbülansa yol açar.

     Açık hava türbülansı, en tehlikeli türbülans türüdür zira uçaktaki hava durumu radarı tarafından tespit edilemez. Gerek uçuş ekibi ve gerekse yolcular hazırlıksız yakalanabilir. Bu yüzden türbülans kaynaklı yaralanmaların büyük bir bölümü açık hava türbülansı sebebiyle meydana gelir.

    2- Kuyruk Türbülansı (Wake Turbulence)

Bu tipteki türbülans, uçak kanatlarının uçlarında meydana gelen dairesel hava hareketi sonucu ortaya çıkar. 

Özellikle geniş gövdeli uçakların arkasından gelmekte olan dar gövdeli uçaklar, bundan etkilenebilir.

                           

                             

   

       3- Taşıyıcı Türbülans (Convective Turbulence)

 Yeryüzünün eşitsiz bir biçimde ısınması sonucu meydana gelir. Yükselen sıcak hava, rüzgârın hızı ve yönünde değişikliklere yol açar. Uçuş planını yapan dispeçerler veya seyir esnasında bu tarz hava akımlarıyla karşılaşan pilotlar, rotayı bu tipteki türbülanslara girmeyecek şekilde ayarlar.

                           

     

  4- Dağ Dalgası Türbülansı (Mountain Wave Turbulence)

     Kuvvetli rüzgâr akımlarının dağların tepesinden veya kenarlarından hızlı bir biçimde geçmesi sonucunda ortaya çıkar. Bu tipteki türbülanslardan kaçınmak son derece kolaydır; zira dağların yeri bellidir.

              

 

                 


Yazan: Rümeysa Sürükli

Kaynakça:

https://www.ucakbileti.com/blog/turbulans-nedir

https://www.flypgs.com/seyahat-sozlugu/turbulans

https://www.turna.com/blog/turbulans-ucagi-dusurur-mu

https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrb%C3%BClans

http://www.kokpit.aero/turbulans-ve-ucus-guvenligi?writer=25

https://www.havayolu101.com/2016/12/08/kac-farkli-cesit-turbulans-vardir/

 

 

Yorum Bırak ;

E-mail hesabınız yayınlanmayacaktır.

Belki İlgini Çeker ;

En Yeniler

Havacılık Psikolojisi Uçan Blog
Havacılık Psikolojisi Uçan Blog