Mekanik Komponent Bakım Teknisyenliği

Yazar :

Bu yazı;

Dünya çapında hızlı bir artış gösteren havacılık sektöründe, uçakta emniyeti ve kazasız uçuş faaliyetlerinin gerçekleştirilmesini sağlayan bakım, onarım ve yapım faaliyetlerinin sorumluları olan teknisyenlerin görev tanımları ve nasıl uğraşlar ile ilgilendiklerini gündeme alarak konuya yakından bakmaya sizleri davet ediyor.

Havacılıkta gerçekleşen faaliyetlerin emniyetli bir şekilde yerine getirilmesi için uçak bakım faaliyetleri birincil bir önem taşır. Havacılık sektöründe herhangi bir alana baktığımızda kolektif faaliyetlerin varlığının her alanda devreye girdiği gözümüzden kaçmaz. Teknisyenliği konu aldığımız yazımızda da kişinin ekip çalışmasına yatkınlığının gerektiğini, ekip içerisindeki iletişim eksikliğinin önü alınmaz hatalara sebep olabileceğini hatırlatarak bu mesleği tanımlamaya başlayabiliriz.


Uçak Teknisyeni

Uçak bakım teknisyeni olarak adlandırılan bu alan; uçağın bileşenlerini koruma, kaldırma, onarma, rutin denetimler yapma, revizyonlarından ve uçak bakımından sorumlu kişidir.

Uçaktaki küçük ya da büyük parçalardaki sorunlar uçuşların gerçekleştirilmesinde büyük bir rol oynamaktadır. Bu durumun hayati bir önem taşıdığının bilincinde olan teknisyenlerin uçağın bakım ve onarım kısmındaki katkısı büyüktür.


Uçak Bakımı

Uçakta bulunan bir sistemin, kullanım ömrü boyunca korunmasını sağlayabilmek amacıyla yapılan işlemlerin tümüdür. Uçak bakımı; servis, tadilat, revizyon, kontrol, durum tespiti yapma işlemlerini kapsar.

Uçak bakım faaliyetleri üç sınıfa ayrılır;

Hat bakım; rutin servis içi denetimlerdir. Uçak indiği zaman ve uçuşa geçilmeden önce yapılan bakım türüdür.

Üs bakım; yapısal çalışmalardır. Uçağın servis alanından ayrıldığı zaman hangar ve atölye ortamında gerçekleşir. Bu bakım esnasında uçak bir günden fazla süreyle hizmetten ayrılır.

Komponent bakım; hat ve üs bakımda değiştirilen ve çıkarılan tüm parçalar komponent bakıma tabi tutulur. Bu bakım genellikle uçak üzerinde değil, parçaların demonte edilerek götürüldüğü ayrı bir alanda gerçekleşir.

Hava aracı bakım kontrolleri ise dört aşamadan oluşur. A ve B kontrolleri daha yüzeysel kontrollerken, C ve D daha detaylı kontroller olarak kabul edilir.


Mekanik Komponent Bakımı

Mekanik komponent alanında bahsedilenler uçağın içerisinde bulunan ve uçağın hareketini sağlayan komponentleri kapsar. Bu komponentler; motor, APU (Auxiliary Power Unit)- Yardımcı Güç Ünitesi, uçuş kumanda kontroldür.


Uçak Mekanik Komponentler Bakım Teknisyeninin Görevleri Nelerdir?

  •  Uçağın bakım faaliyetlerini yürütmek ve rutin denetiminden sorumlu olmak
  •  Uçak bakımının havacılık kurumları tarafından belirlenen zaman çizelgelerine göre takibini sağlayıp gerekli zamanda uçağın bakımını gerçekleştirmek
  •  Uçağın teknik problemlerinden emin olmak
  •  Uçağı hızlı bir şekilde uçuş durumuna getirmek

şeklinde sıralanabilecek olan görev tanımlamalarında kişinin yapmış olduğu işin öneminin farkında olması en değerli ve en gerekli kısımdır. Bahsedilen görevleri yerine getirecek olan kişinin stresli zaman altında çalışmaya dayanıklı olması ve ekip çalışmasına yatkın olması sahip olması gereken özellikler arasında sayılabilir. Havacılık sektörünün gelişiminin gün be gün arttığı günümüzde bu mesleği seçmek isteyen kişilerin aynı zamanda mesleki gelişime ve alana ilişkin değişimleri takip etmeye açık olması da gerekmektedir.


Uçak Mekanik Komponentler Bakım Teknisyeni Nasıl Olunur?

Uçak Bakım Teknisyenliği ve Gövde Motor bölümünden mezun olma şartı aranmaktadır. Ayrıca Uçak Teknoloji bölümünden mezun olarak da mesleğe adım atmak mümkündür. Teknisyenlikte ilk basamak Yardımcı Teknisyen (Workshop asssistant staff) olarak adlandırılır. Teknisyenlikte kişinin Sivil Havacılık tarafından verilen gerekli lisanları tamamlaması ile kişi kendisini Lisanslı Teknisyen (Workshop support staff) olarak tanıtabilir.  Teknisyenlikte kendisini geliştirmek isteyenlerin ise başvurduğu özel uzmanlık alanı olarak bilinen Yetkili Teknisyen (Workshop certifying staff) kavramıdır.

Ramazan ve Tayfun (2020) çalışmalarında havacılık sektöründe çalışan teknisyenlerin eğitim seviyesinin artmasının; zaman baskısı ile mücadele, kısıtlı zamanı daha iyi yönetme, stres yönetimi, teknostres gibi stres içeren durumlar ile daha başarılı bir şekilde baş ettiklerini bulmuşlardır

İnsan faktörünün görev aldığı bu alanda zaman baskısı, minimum geri bildirim ve zor koşullar da çalışılması sebebi ile kişilerin dinlenme süreleri ve çalışma vardiyalarının zamanlaması da önem taşımaktadır. Örneğin dinlenme süresini geciktiren bir çalışanın dikkatsiz olması ve hata yapma ihtimali daha yüksektir. Bu noktada ekip ile iletişim kritik önem taşır. Ekip çalışmasının ve ekip içi iletişimin kuvvetli olmasının kişilere o an yarar sağlayacağı gibi uzun vadede de uçağa binecek kişilerin güvenli ve emniyetli bir uçuş gerçekleştirmelerini sağlayacaklardır.

İnsan faktörünün devreye girdiği her alanda kişinin ekip çalışmasına, kişiler arası iletişime ve eğitime açık olmasının olumlu katkısını hatırlatarak yazıyı sonlandırıyor hepinize sağlıklı günler diliyorum.


Yazan: Psk. Turab Babadağ

Kaynakça

Çoban, R., & Aydoğdu, T. (2020). Havacılık sektöründe zaman baskısının teknostrese etkisi: uçak bakım teknisyenleri üzerine bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 12(3), 2442-2460.

Karaoğlanlı, A. (2021). Sivil havacılıkta bakım, onarım ve yenileme (BOY) faaliyetleri, havacılık 4.0 ve yeni trendler. İmalat Teknolojileri ve Uygulamaları, 2(1),61-74.

https://web.shgm.gov.tr/tr/havacilik-personeli/2125-hava-araci-teknisyeni

https://turkishtechnic.com/TR/Hizmetlerimiz/Komponent-Bakim

https://slonder.tripod.com/bakim.html

https://web.shgm.gov.tr/documents/sivilhavacilik/files/mevzuat/sektorel/talimatlar/SHT-66veEkleri.pdf

 

Yorum Bırak ;

E-mail hesabınız yayınlanmayacaktır.

Belki İlgini Çeker ;

En Yeniler

Havacılık Psikolojisi Uçan Blog
Havacılık Psikolojisi Uçan Blog